News | Show all
17/10/2017

Verslaafd aan architectuur

Een artikel over de betekenis van de Biertempel discussie voor de architectuurcultuur in België

05/10/2017

Wafels, bier en architectuur

Een artikel naar aanleiding van de herbestemming van de Beurs in Brussel tot biertempel naar ontwerp van Robbrecht & Daem Architecten.

18/09/2017

Creatio ex nihilo

Column #1 over de oorsprongsmythen van de architectuur

03/08/2017

Zorg dragen voor architectuur

Artikel over gebruik en postproductie in de architectuur naar aanleiding van het Jozef Plein in PC Cartias (Melle).

20/06/2017

Do Good architectuur

Artikel over de rol van ontwerp in zorgarchitectuur.

18/03/2017

Sprak er iemand over healing environment ?

Lees hier over de bijdrage van Charles Jencks en de postmoderne architectuur aan de ontmanteling van de kliniek.

22/02/2017

Pic Nic Architectuur

Een retroactief manifest voor Pic Nic the Streets als bijdrage aan de architectuurcultuur in België. Version Française

13/02/2017

Wraak op de commons

Een artikel over het nakende einde voor Agrocité en de toekomst voor architectuur onder zelfbeheer.

03/02/2017

Architectuur van de schaamteplek

Wie grip wil krijgen op de problemen van in psychiatrische ziekenhuizen, begint bij het ontwerp van de isolatiekamer.

22/12/2016

Van Utopia naar Wuustwezel

Er zijn weinig termen die zo’n beladen betekenis hebben in de architectuurgeschiedenis als utopie. Version Français

21/12/2016

Relational Architecture

Read about the production proces of the Kanunnik Petrus Jozef Triest Square in the Psychiatric Centre Caritas, Melle. Article in DutchEnglish / French

12/12/2016

Hoeveel samenwerking kan architectuur verdragen?

Artikel over de tentoonstelling 'Ensembles. Architectuur en Ambachtschap' in deSingel en Vlaams Architectuurinstituut.

15/10/2016

Bouwstenen voor het psychiatrisch centrum van de toekomst

Lees meer over de visieontwikkeling rond het psychiatrisch centrum van de toekomst gepubliceerd in Psyche.

03/10/2016

Eco-politiek in Brussel: Bas Smets en de Brussels Urban Landscape Biennial

Artikel over het nut en nadeel van landschapsarchitectuur als instrument voor regionale ontwikkeling in Brussel.

28/09/2016

Architectuur vol van verlangen

Artikel naar aanleiding van de opening van het Kanunnik Petrus Jozef Triest Plein in Melle.

26/09/2016

(Re)Politicize!

Proud to present the A+261 issue on architecture and politics - Dutch and French edition.

21/09/2016

Architectuur met schaduw

De 20ste eeuw baarde vele duivelspacten tussen architectuur en politiek. Opvallend genoeg wordt de architectuur van het Italiaanse fascisme tot op vandaag geprezen omwille van haar abstracte vormentaal. Dergelijke rehabilitatie is de architectuur van het Derde Rijk nooit te beurt gevallen. België heeft zo zijn eigen kleine trauma in de relatie met de politiek.

24/06/2016

Ingebedde architecten

Lees meer over de architectuur van oorlog en vrede

07/06/2016

Vakmannen aan het front

Een recensie over de bijdrage van Bravoure in de Architectuurbiennale van Venetie.

04/06/2016

Toiletemmers in Werelderfgoed

Er is iets curieus met de inrichting van de gevangenis van Merksplas, waar enkele weken geleden een opstand uitbrak. De geschiedenis van de site reflecteert een utopisch beeld van de gevangenis van de toekomst, de manier waarop omgegaan wordt met die geschiedenis symboliseert dan weer de gemiste kansen.

04/12/2015

FPC Gent: geen markt, geen gevangenis

De opening van het Forensisch Psychiatrisch Centrum in Gent zorgt na één jaar werking voor een grote opluchting - zelfs bij voormalige critici. De juiste vraag is niet of aanvankelijke bezorgheid terecht was, maar wel of de opluchting niet een beetje voorbarig is? 


28/10/2015

Het penitentiair verdriet van België

In de bouw van het gevangenisdorp Haren vormen de lokale en regionale overheid samen front met de actiegroepen tegen de federale overheid - of toch niet? Hoe kunnen we de knoop tussen activisme en politiek ontwarren?

23/10/2015

Een psychiatrisch centrum bouwen we samen

Ook architectuur heeft zijn plaats op de Vlaamse Hersteldagen. Doe mee op 18 november in de Vooruit.

01/09/2015

Eindelijk een kennisplatform voor humane gevangenisarchitectuur

De website www.prisongear.be presenteert het onderzoek naar een humane gevangenisarchitectuur.

07/04/2015

Ontmanteling van de psychiatrische kliniek

Lees de gevalstudies over zorgarchitectuur in Vlaanderen gepubliceerd in Psyche

22/10/2014

Een sterke leefomgeving begint met ruimteregie

Wat deelt een onafgewerkte verkeersinfrastructuur in Godsheide, een vervallen vierkantshoeve in Grote Spouwen, een gesloten mijnkatedraal in de Eisdense Tuiwijk en een geplande gevangenis op Domein Riegersvliet?


21/08/2014

Wie is er bang van het Bouwmeestercollege?

Iedereen lijkt het roerend eens dat de Vlaamse architectuur zonder de Bouwmeester overgeleverd is aan de wetten van de markt en de willekeur van het politieke bedrijf. Lees de opinie 'De Bouwmeester en de onheilsprofeten'.

20/12/2013

A humane prison is coming to your neighbourhood

As part of the Conflict & Design Triennial the knowledge platform Prison Gear presents design studies that pave the way for a humane prison in Leopoldsburg, Belgium.

16/12/2013

Een humane gevangenis komt naar je toe

Als onderdeel van de Conflict & Design Triënnale presenteert Prison Gear twee visieontwerpen voor de toekomstige gevangenis op het militaire domein Reigersvliet in Leopoldsburg.

09/10/2013

Limburg City / Stad Limburg

Read the memorandum of the Limburg Europa Workshop / Lees de projectnota van Atelier Limburg Europa

15/09/2013

The dismantling of the psychiatric clinic

Read the case studies on care architecture in Flanders

21/08/2013

Wat is ontwerpend onderzoek?

Drie vragen over ontwerpend onderzoek, drie antwoorden vanuit de Noorderkempen.

10/04/2013

Heeft een gemeenplaats ook een gemene waarde ?

Commentaarstuk bij het Architectuurboek n° 10: Radicale Gemeenplaatsen - Europese architectuur uit Vlaanderen

03/02/2013

Is onzichtbare psychiatrische zorg mogelijk?

Review van de opstart Pilootprojecten Zorg door de Vlaams Bouwmeester

06/11/2012

Limburg heeft ambitie / Limburg has ambition

Presentatie van de Startnota Provinciaal Bouwmeester Limburg / Presentation Initial Memo Limburg Government Architect

12/10/2012

Hoeveel vernieuwing kan de gevangenis verdragen ?

Lees hoe de modernisatie van de gevangenisarchitectuur in handen van Stéphane Beel begon en eindige bij het Ducpétiaux-model.

12/07/2012

San Gimignano aan de Zenne

Lees de column naar aanleiding van de Keukentoren van XDGA

11/04/2012

Sociaal-realisme of zelfcensuur

Met Jonas Staal schreef BAVO een pleidooi voor een nieuw sociaal-realisme in de kunst. Sociaal-realisme is broodnodig in het tijdperk van de hysterische reproductie.

21/02/2012

Nu ook een schreeuw om architectuur!

Niet occupy-en, maar de gevestigde orde verleiden om in crisistijden te investeren in leuke projecten. Lees hier meer over de Studio for Unsollicited Architecture.

20/01/2012

Gesloten architectuur is ook humaan

Lees meer over Fleur Agema's gevangenismodel

21/11/2011

Waarom kunstenaars niet fascistisch genoeg zijn

Lees het artikel in het decembernummer van Rekto:Verso.

12/09/2011

De Culturele Elite

Lees de bijdrage.

29/08/2011

Artist Participation in South Africa

The international PR campaign to showcase Rotterdam's robust policy on artist participation is now also tapping into the emerging African art markets.

17/06/2011

Denkverbod op liberale kunst

Column over de stellingenoorlog naar aanleiding van de aangekondigde bezuinigingen in de cultuursector.

07/06/2011

Maak liberaal kunstbeleid liberaal

Lees BAVO's advies aan staatssecretaris Zijlstra met betrekking tot de noodgedwongen keuzen die de cultuursector in Nederland te wachten staat.

18/03/2011

International promotion campaign of the Office for Artist Participation kicks off

The City of Edinburgh will be the first to host an international promotion event of Rotterdam's innovative cultural policies for enforcing the participation of artists in heightening a city's competitiveness and securing social peace on the local level.

28/02/2011

Culture and Contestation

The essay 'Neo-Liberalism with Dutch Characteristics: The Big Fix-Up of the Netherlands and the Practice of Embedded Cultural Activism' is published in the book volume 'Culture and Contestation in the New Century'.

19/01/2011

Art and Activism

BAVO's essay 'Artists... one more effort to be really political!' is published in the volume 'Art and Activism in the age of Globalisation'.

20/10/2010

Boek verschenen: Too Active To Act

Het boek biedt een kritische analyse van de maatschappelijke betrokkenheid van culturele actoren in Nederland in de afgelopen tien jaar.

CULTURAL ACTIVISM TODAY

De verhalenstrijd

project: CULTURAL ACTIVISM TODAY

date: 08/03/2011

author: BAVO

source: MetropolisM

status: article

 

 

De discussie over politieke kunst is alomtegenwoordig vandaag. Het recente populisme-nummer van het tijdschrift Open neemt in deze discussie een verfrissende positie in door politiek te definiëren als de kunst van de verbeelding. In het inleidende essay schetst gastredacteur Merijn Oudenampsen het beeld van een politieke strijd die draait om het articuleren en re-articuleren van verhalen. Het winnende verhaal is het verhaal dat het meest correspondeert met de intieme verlangens van de massa en deze een richting geeft. De politieke geschiedenis verschijnt zo als een opeenhoping van verhalen, die komen en gaan op de grillige cadans van het volksgeloof. Het verhaal kan linksom gaan of rechtsom gaan, bevolkingsgroepen insluiten of uitsluiten – wat telt is de verbeeldingskracht.

Het hoeft niet te verbazen dat in deze analyse vooral Geert Wilders verschijnt als grootmeester van de politieke kunst. De populaire verhalen van Wilders – over de eeuwenoude strijd tegen het water, tegen de Haagse kliek, tegen de grachtengordelelite, tegen Brussel en tegen de islamisering – hoeven dan ook niet veel tegenwerking te vrezen. Oudenampsen verwijt de linkse politiek te ontkennen dat de politieke strijd draait om de mobiliserende en disciplinerende macht van de verbeelding.

Met het falen van de linkse politiek in Nederland bakent Oudenampsen een speelveld af voor politieke kunst. Nieuwe verhalen moeten de strijd aanbinden met Wilders’ monopolie op de populaire beeldvorming. Dat deze strijd niet gemakkelijk zal worden, blijkt uit de inzet van zijn belangrijkste voorbeeld: Martin Luther King. De voorman van de burgerrechtenbeweging wist immers vanuit zijn nobele droom – waarin ook de zwarte Amerikanen fundamentele rechten op onderwijs, huisvesting en werk genieten – op meesterlijke wijze de Amerikaanse droom te herschrijven en zijn toepassing universeel te maken.

De reductie van King tot zijn droom roept echter vragen op bij de zoektocht van Oudenampsen naar nieuwe linkse verhalen. Het beperkt immers de nieuwe politieke kunst die het wil inspireren. King zelf situeerde de Mars op Washington in de eerste plaats in de realiteit.

In de aanhef van zijn toespraak geeft King duidelijk aan te spreken in de schaduw van Abraham Lincoln, die al honderd jaar voordien de emancipatie van slaven proclameerde. Een blik op de beschamende leefomstandigheden van de zwarte gemeenschap anno 1963 toont echter aan dat er nog niet veel met die rechten gebeurd is. King omschrijft de Mars op Washington als het onmiddellijk incasseren van een cheque die reeds honderd jaar circuleert maar steeds geretourneerd wordt met de vermelding ‘ontoereikende fondsen’.

King verzon geen nieuw verhaal, maar weigerde te geloven dat de verhalen van de staat bankroet zijn. Hoofdinzet was het koppelen van het diepe verlangen naar vrijheid onder de zwarte Amerikanen aan het constitutionele vrijheidsideaal. Bij zijn enthousiaste omarming van deze Amerikaanse droom heeft King niet alleen slag moeten leveren met blanke racistische groeperingen, maar ook met de eigen rangen. De zwarte bevolking dreigde elk streven naar vrijheid te laten weg glijden in een cynische terugtrekking in een eigen zwarte staat of in messianistische toekomstverwachtingen.

Het is deze verbinding van de heersende verhalen met de realiteit die meer dan ooit nodig is, ook in Nederland. Materiaal is hiervoor genoeg voorhanden. We hebben het dan niet eens zozeer over de paarse droom van een multiculturele samenleving – reeds vele malen failliet verklaard door Wilders en de traditionele partijen zelf. Belangrijker is dat ook Wilders’ politiek uiteindelijk bestaat uit een droom van vrijheid en verantwoordelijkheid. Hierdoor ontstaan unieke mogelijkheden voor links om – in de geest van King – liberale dagdromen universeel te maken en de realisatie ervan af te dwingen.

Oudenampsen heeft gelijk met zijn stelling dat links het vandaag laat afweten bij gebrek aan verbeelding. Het probleem is echter dat links ook niet realistisch genoeg is om de ongedekte cheques van Wilders te incasseren. Als er dus kansen liggen voor een politiek engagement in de kunst, dan is het wel hier.

Deze politieke kunst heeft echter geen kans van slagen als ze niet eerst zelf orde op zaken stelt. Stap 1 is het opbergen van de kritische reflex onder politieke kunstenaars ten aanzien van alles wat naar populisme ruikt. Deze overgevoeligheid brengt niets op behalve een toenemende marginalisering van de kunst. Stap 2 is het opbergen van het geloof dat progressieve verhalen steevast gerecupereerd worden door populistisch rechts – heel aanwezig in het essay van Oudenampsen. Martin Luther King bewees precies het omgekeerde: oerconservatieve verhalen bevatten elementen die aangewend kunnen worden voor progressief gebruik.

References

Column gepubliceerd in MetropolisM, #2, 2011

Lees hier het essay 'Politiek populisme: spreken tot de verbeelding' van Merijn Oudenampsen in Open 20: 'De populistische verbeelding: Over de rol van mythen, verhalen en beeldvorming in de politiek'.