News | Show all
17/10/2017

Verslaafd aan architectuur

Een artikel over de betekenis van de Biertempel discussie voor de architectuurcultuur in België

05/10/2017

Wafels, bier en architectuur

Een artikel naar aanleiding van de herbestemming van de Beurs in Brussel tot biertempel naar ontwerp van Robbrecht & Daem Architecten.

18/09/2017

Creatio ex nihilo

Column #1 over de oorsprongsmythen van de architectuur

03/08/2017

Zorg dragen voor architectuur

Artikel over gebruik en postproductie in de architectuur naar aanleiding van het Jozef Plein in PC Cartias (Melle).

20/06/2017

Do Good architectuur

Artikel over de rol van ontwerp in zorgarchitectuur.

18/03/2017

Sprak er iemand over healing environment ?

Lees hier over de bijdrage van Charles Jencks en de postmoderne architectuur aan de ontmanteling van de kliniek.

22/02/2017

Pic Nic Architectuur

Een retroactief manifest voor Pic Nic the Streets als bijdrage aan de architectuurcultuur in België. Version Française

13/02/2017

Wraak op de commons

Een artikel over het nakende einde voor Agrocité en de toekomst voor architectuur onder zelfbeheer.

03/02/2017

Architectuur van de schaamteplek

Wie grip wil krijgen op de problemen van in psychiatrische ziekenhuizen, begint bij het ontwerp van de isolatiekamer.

22/12/2016

Van Utopia naar Wuustwezel

Er zijn weinig termen die zo’n beladen betekenis hebben in de architectuurgeschiedenis als utopie. Version Français

21/12/2016

Relational Architecture

Read about the production proces of the Kanunnik Petrus Jozef Triest Square in the Psychiatric Centre Caritas, Melle. Article in DutchEnglish / French

12/12/2016

Hoeveel samenwerking kan architectuur verdragen?

Artikel over de tentoonstelling 'Ensembles. Architectuur en Ambachtschap' in deSingel en Vlaams Architectuurinstituut.

15/10/2016

Bouwstenen voor het psychiatrisch centrum van de toekomst

Lees meer over de visieontwikkeling rond het psychiatrisch centrum van de toekomst gepubliceerd in Psyche.

03/10/2016

Eco-politiek in Brussel: Bas Smets en de Brussels Urban Landscape Biennial

Artikel over het nut en nadeel van landschapsarchitectuur als instrument voor regionale ontwikkeling in Brussel.

28/09/2016

Architectuur vol van verlangen

Artikel naar aanleiding van de opening van het Kanunnik Petrus Jozef Triest Plein in Melle.

26/09/2016

(Re)Politicize!

Proud to present the A+261 issue on architecture and politics - Dutch and French edition.

21/09/2016

Architectuur met schaduw

De 20ste eeuw baarde vele duivelspacten tussen architectuur en politiek. Opvallend genoeg wordt de architectuur van het Italiaanse fascisme tot op vandaag geprezen omwille van haar abstracte vormentaal. Dergelijke rehabilitatie is de architectuur van het Derde Rijk nooit te beurt gevallen. België heeft zo zijn eigen kleine trauma in de relatie met de politiek.

24/06/2016

Ingebedde architecten

Lees meer over de architectuur van oorlog en vrede

07/06/2016

Vakmannen aan het front

Een recensie over de bijdrage van Bravoure in de Architectuurbiennale van Venetie.

04/06/2016

Toiletemmers in Werelderfgoed

Er is iets curieus met de inrichting van de gevangenis van Merksplas, waar enkele weken geleden een opstand uitbrak. De geschiedenis van de site reflecteert een utopisch beeld van de gevangenis van de toekomst, de manier waarop omgegaan wordt met die geschiedenis symboliseert dan weer de gemiste kansen.

04/12/2015

FPC Gent: geen markt, geen gevangenis

De opening van het Forensisch Psychiatrisch Centrum in Gent zorgt na één jaar werking voor een grote opluchting - zelfs bij voormalige critici. De juiste vraag is niet of aanvankelijke bezorgheid terecht was, maar wel of de opluchting niet een beetje voorbarig is? 


28/10/2015

Het penitentiair verdriet van België

In de bouw van het gevangenisdorp Haren vormen de lokale en regionale overheid samen front met de actiegroepen tegen de federale overheid - of toch niet? Hoe kunnen we de knoop tussen activisme en politiek ontwarren?

23/10/2015

Een psychiatrisch centrum bouwen we samen

Ook architectuur heeft zijn plaats op de Vlaamse Hersteldagen. Doe mee op 18 november in de Vooruit.

01/09/2015

Eindelijk een kennisplatform voor humane gevangenisarchitectuur

De website www.prisongear.be presenteert het onderzoek naar een humane gevangenisarchitectuur.

07/04/2015

Ontmanteling van de psychiatrische kliniek

Lees de gevalstudies over zorgarchitectuur in Vlaanderen gepubliceerd in Psyche

22/10/2014

Een sterke leefomgeving begint met ruimteregie

Wat deelt een onafgewerkte verkeersinfrastructuur in Godsheide, een vervallen vierkantshoeve in Grote Spouwen, een gesloten mijnkatedraal in de Eisdense Tuiwijk en een geplande gevangenis op Domein Riegersvliet?


21/08/2014

Wie is er bang van het Bouwmeestercollege?

Iedereen lijkt het roerend eens dat de Vlaamse architectuur zonder de Bouwmeester overgeleverd is aan de wetten van de markt en de willekeur van het politieke bedrijf. Lees de opinie 'De Bouwmeester en de onheilsprofeten'.

20/12/2013

A humane prison is coming to your neighbourhood

As part of the Conflict & Design Triennial the knowledge platform Prison Gear presents design studies that pave the way for a humane prison in Leopoldsburg, Belgium.

16/12/2013

Een humane gevangenis komt naar je toe

Als onderdeel van de Conflict & Design Triënnale presenteert Prison Gear twee visieontwerpen voor de toekomstige gevangenis op het militaire domein Reigersvliet in Leopoldsburg.

09/10/2013

Limburg City / Stad Limburg

Read the memorandum of the Limburg Europa Workshop / Lees de projectnota van Atelier Limburg Europa

15/09/2013

The dismantling of the psychiatric clinic

Read the case studies on care architecture in Flanders

21/08/2013

Wat is ontwerpend onderzoek?

Drie vragen over ontwerpend onderzoek, drie antwoorden vanuit de Noorderkempen.

10/04/2013

Heeft een gemeenplaats ook een gemene waarde ?

Commentaarstuk bij het Architectuurboek n° 10: Radicale Gemeenplaatsen - Europese architectuur uit Vlaanderen

03/02/2013

Is onzichtbare psychiatrische zorg mogelijk?

Review van de opstart Pilootprojecten Zorg door de Vlaams Bouwmeester

06/11/2012

Limburg heeft ambitie / Limburg has ambition

Presentatie van de Startnota Provinciaal Bouwmeester Limburg / Presentation Initial Memo Limburg Government Architect

12/10/2012

Hoeveel vernieuwing kan de gevangenis verdragen ?

Lees hoe de modernisatie van de gevangenisarchitectuur in handen van Stéphane Beel begon en eindige bij het Ducpétiaux-model.

12/07/2012

San Gimignano aan de Zenne

Lees de column naar aanleiding van de Keukentoren van XDGA

11/04/2012

Sociaal-realisme of zelfcensuur

Met Jonas Staal schreef BAVO een pleidooi voor een nieuw sociaal-realisme in de kunst. Sociaal-realisme is broodnodig in het tijdperk van de hysterische reproductie.

21/02/2012

Nu ook een schreeuw om architectuur!

Niet occupy-en, maar de gevestigde orde verleiden om in crisistijden te investeren in leuke projecten. Lees hier meer over de Studio for Unsollicited Architecture.

20/01/2012

Gesloten architectuur is ook humaan

Lees meer over Fleur Agema's gevangenismodel

21/11/2011

Waarom kunstenaars niet fascistisch genoeg zijn

Lees het artikel in het decembernummer van Rekto:Verso.

12/09/2011

De Culturele Elite

Lees de bijdrage.

29/08/2011

Artist Participation in South Africa

The international PR campaign to showcase Rotterdam's robust policy on artist participation is now also tapping into the emerging African art markets.

17/06/2011

Denkverbod op liberale kunst

Column over de stellingenoorlog naar aanleiding van de aangekondigde bezuinigingen in de cultuursector.

07/06/2011

Maak liberaal kunstbeleid liberaal

Lees BAVO's advies aan staatssecretaris Zijlstra met betrekking tot de noodgedwongen keuzen die de cultuursector in Nederland te wachten staat.

18/03/2011

International promotion campaign of the Office for Artist Participation kicks off

The City of Edinburgh will be the first to host an international promotion event of Rotterdam's innovative cultural policies for enforcing the participation of artists in heightening a city's competitiveness and securing social peace on the local level.

28/02/2011

Culture and Contestation

The essay 'Neo-Liberalism with Dutch Characteristics: The Big Fix-Up of the Netherlands and the Practice of Embedded Cultural Activism' is published in the book volume 'Culture and Contestation in the New Century'.

19/01/2011

Art and Activism

BAVO's essay 'Artists... one more effort to be really political!' is published in the volume 'Art and Activism in the age of Globalisation'.

20/10/2010

Boek verschenen: Too Active To Act

Het boek biedt een kritische analyse van de maatschappelijke betrokkenheid van culturele actoren in Nederland in de afgelopen tien jaar.

OPPOSITIONAL ARCHITECTURE

Het succes van Laurent Ney

project: OPPOSITIONAL ARCHITECTURE

date: 09/06/2010

author: BAVO

source: ArchiNed

status: review

Met de komst van de tweede Waalbrug siert binnenkort een ontwerp van Laurent Ney de skyline van Nijmegen. De expositie ‘Shaping Forces’ in Bozar (Brussel) biedt een prima gelegenheid voor een kennismaking met het oeuvre van deze architect/ingenieur.

De expositie biedt een rijk overzicht van ontwerpen voor bruggen, dakconstructies, voetbalstadions en andere kunstwerken. De selectie omvat uitsluitend projecten waarbij Ney zelf verantwoordelijk is voor het ontwerp. De talloze architectuurprojecten waarvoor Ney het rekenwerk verrichtte (zoals o.a. de zwevende uitbreiding van Kunstencampus deSingel naar ontwerp van Stéphane Beel of het geplooide Umicore hoofdkantoor van Christine Conix) komen niet aan bod in de expositie. De focus op het eigen werk toont hoe Laurent Ney erop uit is om de gebruikelijke scheiding tussen het werk van een architect (als vormgever) en ingenieur (als rekenheer) op te heffen.

De gepresenteerde projecten situeren zich voornamelijk in België. Dat heeft deels te maken met zijn biografie. De Luxemburger Laurent Ney studeerde in Luik, begon zijn carrière bij het grote ingenieurskantoor van René Greisch in dezelfde stad en vestigde later zijn eigen kantoor in Brussel. Belangrijker is dat er de laatste jaren onder invloed van de Vlaams Bouwmeester een niche ontstaan is voor infrastructuurontwerpen. Voor Ney resulteerde dat inmiddels onder meer in de Scheldebrug bij Temse, de voetgangers- en fietsbrug in Knokke-Heist, de Brug van Vroenhoven (nabij Maastricht) en ook de fel gecontesteerde Oosterweelverbinding in Antwerpen. Recent kreeg Ney (in samenwerking met Chris Poulissen) binnen een aantal publiekprivate samenwerkingen opdracht voor een viertal bruggen over de ring van Gent, vierentwintig generieke bruggen over het Albertkanaal en vijf bruggen over de Kempense Noord-Zuidverbinding.

In alle gepresenteerde ontwerpen treedt Laurent Ney als ingenieur uitdrukkelijk uit de schaduw van de architect. Deze omkering bepaalt de specifieke vormgeving van de constructies die telkens op een andere manier zoeken naar een structurele zuiverheid. Hoewel de ontwerpen op het eerste gezicht vaak frivool aandoen, worden ze niettemin uitsluitend bepaald door de krachten die een constructie moet torsen binnen een specifieke situatie. In het ontwerp wordt geen toegift gedaan op frivole ontwerpingevingen – waarmee de architectuur van Ney zich toch wel uitdrukkelijk onderscheidt van het werk van iemand als Santiago Calatrava. Ook stappen de ontwerpen van Ney volledig af van de klassieke hiërarchische opbouw die de architectuur vandaag nog steeds kenmerkt.

De zelfbeperking die Laurent Ney zich oplegt ten voordele van het krachtenspel waarbinnen hij opereert, biedt zijn ontwerpen een sterke mate van architecturale autonomie. Elk brugontwerp volgt strikt de wetten van de statica en de minimale manoeuvreerruimte die een ontwerper hierbinnen heeft. De Engelse woordspeling ‘Shaping Forces’ is dan ook uitermate treffend als titel van de expositie. Je kunt die lezen als het ‘vormgeven van krachten’ en de ‘krachten die vorm geven’. Elke constructie visualiseert haar eigen krachtenspel en toont zo slechts zichzelf. Sprekend hiervoor is de Oosterweelverbinding, waar de dubbele tuienpartij opgehangen wordt aan excentrisch geplaatste pylonen met opvallende open kop.

In andere ontwerpen gaat het om een verdere ontwikkeling van een bekende typologie – wat soms aanleiding geeft tot een type dat nog niet eens een naam draagt, zoals de schommelende fiets- en voetgangersbrug over het kanaal Brugge-Oostende in Stalhille. In de voetgangersbrug voor Spoor Noord (Antwerpen) wordt de vorm bepaald door een optimale kruising tussen een boogbrug en een vierendeelligger.

Opvallend is dat de uitgezuiverde ontwerpen van Laurent Ney tegelijk ook best practices blijken te zijn van een integrale ontwerpvisie - waar de Vlaams Bouwmeester zwaar op inzet. De coherentie van de ontwerpen van Ney vloeit mede voort uit het zorgvuldig inspelen op randvoorwaarden die voortkomen uit een opdracht, zoals context, materiaalkeuze en -verbruik, uitvoering, onderhoud en financiering. Vooral deze factoren blijken in de toekenning van de opdracht doorslaggevend, in het bijzonder binnen publiekprivate samenwerkingen. Zo is de vormgeving van de nieuwe brug van Vroenhoven – de plaats waar de Duitse legers België binnendrongen – bepaald door de hoge kanaalwanden, de monumentale bunker (die tijdens de uitvoering verplaatst werd) en het assemblageproces (de brug werd in afgewerkte vorm over het kanaal geschoven). De eigenzinnige constructie van de Collegebrug in Kortrijk creëert een nieuwe fietsroute met unieke stadszichten en definieert een nieuw gebied aan de opgeruimde kades van de Leie.

Ook het ontwerp voor de tweede Waalbrug maakt de randvoorwaarden van de ontwerpopdracht voor een stadsbrug leesbaar. De toch wel opvallende brug past in de ambitie van Nijmegen om beide oevers van de Waal verder te ontwikkelen tot aaneensluitend stedelijk gebied. Het bekisten parallel aan de oever (terwijl de brug onder een hoek staat) maakte het mogelijk om de rand van de brug vrij te houden, zo werd een wandelzone met golvende balustrade op het brugdek gecreëerd. De keuze voor een ietwat historiserende 750 meter lange boogbrug in beton met baksteen afwerking werd mede ingegeven door het drukken van metaalkosten en hiertoe gebruik te maken van lokale grondstoffen. Dit, terwijl de topologie van de stalen boogbrug – met een spanwijdte van 285 meter – in elke dwarsdoorsnede geoptimaliseerd is en daardoor ook eindigt in opvallende Y-vormige poorten.

De expositie ‘Shaping Forces’ biedt door middel van schaalmodellen (in het geval van Nijmegen gaat het om een zaalgroot model) en extra tekstuele toelichting een educatief inzicht in de krachtenwerkingen van de bruggen en hoe deze unieke maatschappelijke meerwaarde opleveren.

References

Gepubliceerd op ArchiNed

De tentoonstelling over het werk van Laurent Ney, Shaping Forces, is nog tot en met 20 juni te zien bij Bozar in Brussel.

Bozar Broadcast: Interview met Laurent Ney in en over tentoonstelling.